De rol van verzekeraars

Vergoedingen door zorgverzekeraars zijn tegenwoordig onlosmakelijk verbonden met een psychiatrische diagnose. Al deze informatie wordt ergens bewaard en lang niet altijd duidelijk is wat ermee gebeurt. Als u denkt “ik heb niets te verbergen” denk dan iets verder door. Zorgverzekeraars zijn vaak ook op andere markten actief en weten maar wat graag welk risico zij lopen en zodoende zijn medische gegevens goud waard.

Hieronder een aantal opmerkingen uit een interview met prof. Jim van Os, gemaakt in Nieuwsuur (bron: http://boek-diagnose-levensklem.boekcoop.nl/):

Gevolgen

De gevolgen van de koppeling van de DSM aan het declaratiesysteem, maakt dat steeds meer mensen in Nederland een psychiatrische diagnose krijgen, die als stoornis wordt gezien. Dit kan grote consequenties hebben. Volgens Van Os zijn psychiaters en psychologen zo langzamerhand gewend om in DSM-termen te denken. In plaats van dat ze goed luisteren naar een patiënt en vragen naar de oorzaak van de klachten, zijn ze geneigd zo snel mogelijk een diagnose op te spelden. Dat gaat ten koste van de kwaliteit van de geestelijke gezondheidszorg.

Stoornis

Van Os: “Iemand die zijn been breekt heeft er na een jaar of twee helemaal geen last meer van. Maar iemand die twee jaar geleden de diagnose ‘borderline’ heeft gekregen wordt daardoor zijn leven achtervolgd. Je omgeving blijft je toch zien als die jongen of dat meisje met een stoornis. Als je een nieuwe relatie aangaat heb je het gevoel dat je moet melden dat je als borderline bent gediagnosticeerd. Het is een knauw voor je zelfvertrouwen.”

Diagnose

Een aantal psychiaters die Nieuwsuur sprak vertelt dat banken en werkgevers ook vaak naar het psychiatrisch verleden van mensen vragen. “Als je een hypotheek wil afsluiten, een nieuwe verzekering, of als je gaat solliciteren, krijg je vaak een formulier met allerlei persoonlijke vragen. Vaak moet je aangeven of je ooit een psychiatrische diagnose hebt gekregen. Mensen voelen zich verplicht het formulier naar waarheid in te vullen, en als ze dat doen dan kunnen ze vaak fluiten naar de nieuwe baan of de hypotheek”, aldus Van Os.

Hypotheek

Hierin wordt hij ondersteund door zo’n vijf andere psychiaters en psychologen waarmee Nieuwsuur sprak. Zij vertellen dat alle diagnoses in een database gaan waar alle verzekeraars in kunnen kijken. Veel verzekeraars zijn ook hypotheekverstrekkers en kunnen dus, als ze stiekem in de database kijken (officieel mag dat niet) iemand een hypotheek weigeren omdat hij ooit depressief is geweest. De patiënt weet niet waarom de hypotheek wordt geweigerd, maar hij krijgt hem niet.

Onderzoek

Nieuwsuur spreekt in de reportage met een aantal voormalig patiënten die meerdere psychiatrische diagnoses de revue hebben zien passeren. Onder andere met Wilma Boevink, die onderzoek doet naar de werking van de GGZ, en als ervaringsdeskundige hetHee-team heeft opgericht. Het Hee-team probeert mensen met psychische kwetsbaarheden zichzelf te leren helpen. Ook een gesprek met Iwanjka Geerdink schrijver van het boekDiagnose levensklem over zijn leven en de GGZ.